راهنمای کامل کشیدن و جراحی دندان: هر آنچه باید بدانید
کشیدن دندان یکی از رایج ترین روش های دندانپزشکی است که ممکن است به دلایل مختلفی مانند پوسیدگی شدید، بیماری لثه، شکستگی یا شلوغی دندان ها انجام شود. در برخی موارد، نیاز به جراحی دندان وجود دارد که این روش پیچیده تر از کشیدن ساده دندان است. در این مقاله، به بررسی کامل کشیدن و جراحی دندان، نحوه انجام، مراقبت های بعد از آن و عوارض احتمالی می پردازیم.
کشیدن دندان چیست؟
کشیدن دندان (Tooth Extraction) فرآیندی است که طی آن یک دندان از حفره خود در استخوان فک خارج می شود. این کار معمولاً توسط دندانپزشک یا جراح فک و صورت انجام می شود. کشیدن دندان به دو روش انجام می شود:
کشیدن ساده (Simple Extraction)
این روش زمانی استفاده می شود که دندان به طور کامل از لثه بیرون زده و دسترسی به آن آسان است. در این حالت، دندانپزشک با استفاده از ابزار خاصی مانند فورسپس، دندان را از ریشه جدا می کند. این روش معمولاً در عرض چند دقیقه انجام شده و نیازی به برش لثه ندارد.
کشیدن جراحی (Surgical Extraction)
اگر دندان هنوز زیر لثه قرار دارد یا دچار شکستگی شده باشد، ممکن است نیاز به جراحی داشته باشد. در این روش، برش کوچکی روی لثه ایجاد شده و گاهی نیاز به خرد کردن دندان برای استخراج راحتتر آن است. این نوع کشیدن بیشتر در مواردی که دندان عقل نهفته باشد یا دندان دچار پوسیدگی عمیق شده باشد، استفاده می شود.
دلایل کشیدن دندان
- پوسیدگی شدید دندان که با درمانهای معمولی مانند پر کردن یا عصب کشی قابل ترمیم نیست و باعث ایجاد درد و عفونت می شود.
- عفونت و بیماریهای لثه که موجب لق شدن دندان شده و ممکن است سلامت سایر دندانها را به خطر بیندازد.
- نهفتگی دندان عقل که ممکن است باعث درد، التهاب و مشکلات فک شود.
- شلوغی دندانها که برای درمان ارتودنسی لازم است برخی دندانها کشیده شوند تا فضای کافی برای تنظیم صحیح دندانها فراهم شود.
- شکستگی یا ترکخوردگی دندان که در اثر ضربه یا تصادف ایجاد شده و قابل ترمیم نیست.
فرآیند کشیدن دندان
- بررسی وضعیت دندان با عکسبرداری X-ray برای تعیین میزان آسیبدیدگی و وضعیت ریشهها.
- بیحسی موضعی برای جلوگیری از درد حین کار و در برخی موارد، استفاده از آرامبخش برای کاهش اضطراب بیمار.
- لق کردن دندان با ابزار مخصوص و سپس کشیدن آن با استفاده از فورسپس.
- کنترل خونریزی با قرار دادن گاز استریل در محل کشیدن دندان.
- ارائه توصیههای مراقبتی برای تسریع روند بهبود.
جراحی دندان عقل
یکی از رایجترین جراحیهای دندان، خارج کردن دندان عقل نهفته است. دندان عقل معمولاً در سنین 17 تا 25 سالگی رشد می کند و اگر فضای کافی در فک وجود نداشته باشد، ممکن است نهفته شود و مشکلاتی مانند درد، عفونت و التهاب ایجاد کند.
مراحل جراحی دندان عقل:
- بیحسی موضعی یا بیهوشی بسته به پیچیدگی جراحی برای جلوگیری از احساس درد و ناراحتی.
- ایجاد برش روی لثه و در صورت نیاز، برداشتن استخوان اطراف دندان برای دسترسی بهتر به ریشه.
- خارج کردن دندان به صورت یکتکه یا خرد شده بسته به موقعیت و شکل دندان.
- بخیه زدن و پانسمان محل جراحی برای کنترل خونریزی و تسریع بهبود زخم.
تفاوت جراحی دندان و کشیدن ساده دندان
- جراحی معمولاً پیچیدهتر از کشیدن ساده است و نیاز به تکنیکهای خاص دارد.
- مدت زمان انجام جراحی بیشتر است و در برخی موارد نیاز به بیهوشی عمومی دارد.
- دوره بهبودی بعد از جراحی طولانیتر بوده و نیاز به مراقبت بیشتری دارد.
- احتمال ایجاد تورم و درد بعد از جراحی بیشتر است و معمولاً نیاز به مصرف داروهای ضد درد و آنتیبیوتیک دارد.
مراقبت های اولیه
- گاز استریل را حداقل 30 دقیقه روی محل کشیدن دندان نگه دارید تا خونریزی کنترل شود.
- از خوردن غذاهای سفت، داغ و ادویهدار خودداری کنید تا زخم تحریک نشود.
- از نی برای نوشیدن مایعات استفاده نکنید، زیرا مکش می تواند لخته خون را جدا کرده و باعث ایجاد درد شدید شود.
- دهان را با آب نمک گرم شستشو دهید تا از عفونت جلوگیری شود، اما این کار را حداقل 24 ساعت پس از جراحی انجام دهید.
- از مصرف الکل و سیگار پرهیز کنید، زیرا روند بهبود را کند کرده و احتمال عفونت را افزایش می دهد.
رژیم غذایی مناسب بعد از کشیدن دندان
- غذاهای نرم مانند سوپ، پوره سیبزمینی و ماست مصرف کنید.
- از غذاهای اسیدی، تند و بسیار داغ پرهیز کنید.
- نوشیدنیهای شیرین و گازدار را محدود کنید.
عوارض احتمالی بعد از کشیدن دندان
- خونریزی طولانیمدت که معمولاً بعد از چند ساعت متوقف می شود.
- خشکی حفره دندان (Dry Socket) که به دلیل از بین رفتن لخته خون ایجاد شده و باعث درد شدید می شود.
- عفونت که با تب، تورم و بوی بد دهان همراه است.
- آسیب به اعصاب اطراف دندان که ممکن است باعث بیحسی موقت یا دائمی شود.
سوالات متداول
- آیا کشیدن دندان درد دارد؟
با استفاده از بیحسی موضعی، درد حین کشیدن دندان احساس نمی شود، اما بعد از برطرف شدن اثر بیحسی ممکن است کمی ناراحتی وجود داشته باشد.
- چه مدت طول می کشد تا زخم بعد از کشیدن دندان بهبود یابد؟
معمولاً 1 تا 2 هفته زمان می برد تا محل زخم کاملاً بهبود پیدا کند.
- چه زمانی باید به دندانپزشک مراجعه کرد؟
اگر خونریزی شدید پس از 24 ساعت متوقف نشده است.
اگر درد شدید با مصرف مسکن کاهش نمی یابد.
اگر علائم عفونت مانند تب و تورم بیش از حد را مشاهده کردید.
هزینه کشیدن و جراحی دندان
هزینه کشیدن دندان بسته به پیچیدگی، نوع بیحسی و کلینیک دندانپزشکی متفاوت است. معمولاً هزینه جراحی دندان بیشتر از کشیدن ساده دندان است، بهخصوص اگر نیاز به بیهوشی و روشهای پیچیدهتری داشته باشد.
جمع بندی
کشیدن و جراحی دندان ممکن است برای بسیاری از افراد ترسناک به نظر برسد، اما با آگاهی از فرآیند آن و رعایت مراقبتهای لازم، می توان این درمان را با کمترین عوارض انجام داد. اگر نیاز به مشاوره بیشتر دارید، همین حالا با تیم مشاوره دکترلند تماس بگیرید تا بهترین راهکار را برای شما ارائه دهند.