راهنمای کامل دندان مصنوعی: انواع، مراحل و مراقبت ها
دندان مصنوعی یکی از روش های جایگزینی دندان های از دست رفته است که علاوه بر بهبود عملکرد جویدن و تکلم، به زیبایی لبخند نیز کمک می کند. از دست دادن دندانها می تواند مشکلاتی در سلامتی دهان و دستگاه گوارش ایجاد کند، اما دندان مصنوعی یک راهحل مؤثر برای بازگرداندن عملکرد طبیعی دهان است. در این مقاله، به بررسی جامع انواع دندان مصنوعی، مراحل ساخت و نصب، مزایا و معایب، نحوه مراقبت از آن و هزینههای مربوطه می پردازیم.
دندان مصنوعی چیست؟
دندان مصنوعی یک پروتز سفارشی است که جایگزین دندانهای از دسترفته می شود. این دندانها از مواد مختلفی ساخته شدهاند و می توانند به صورت متحرک یا ثابت مورد استفاده قرار گیرند. دندان مصنوعی به بازیابی عملکرد جویدن، حفظ ساختار صورت و بهبود زیبایی لبخند کمک می کند. با توجه به نیاز هر بیمار، نوع دندان مصنوعی می تواند متفاوت باشد.
انواع دندان مصنوعی
دندان مصنوعی کامل
این نوع دندان زمانی استفاده می شود که تمام دندانهای یک فک یا هر دو فک از بین رفته باشند. دندان مصنوعی کامل روی لثه قرار می گیرد و با استفاده از نیروی مکش طبیعی لثه در جای خود نگه داشته می شود. در برخی موارد، چسبهای مخصوصی نیز برای ثبات بیشتر استفاده می شوند.
دندان مصنوعی جزئی (پارتیشن)
اگر بیمار هنوز تعدادی از دندانهای طبیعی خود را داشته باشد، می توان از این نوع استفاده کرد. دندان مصنوعی جزئی با قلابهای فلزی یا پایههای پلاستیکی به دندانهای طبیعی متصل می شود و عملکرد دنداسنهای ازدسترفته را جبران می کند.
دندان مصنوعی ثابت (ایمپلنتی)
این نوع دندان مصنوعی روی پایههای ایمپلنتی که در استخوان فک کاشته می شوند، قرار می گیرد. برخلاف دندان مصنوعی متحرک، این مدل ثابت است و حس و عملکردی مشابه دندان طبیعی دارد.
دندان مصنوعی انعطافپذیر
از جنس نایلون یا رزین نرم ساخته شده و نسبت به مدلهای سنتی، انعطافپذیری بیشتری دارد. این نوع دندان مصنوعی برای افرادی که لثههای حساسی دارند، مناسبتر است و باعث ایجاد زخم و تحریک کمتر می شود.
مراحل ساخت و نصب دندان مصنوعی
فرآیند دریافت دندان مصنوعی
- معاینه اولیه و قالبگیری: در این مرحله، دندانپزشک وضعیت دهان و لثهها را بررسی کرده و قالبی از فک بیمار تهیه می کند. این قالب برای طراحی دقیق دندان مصنوعی استفاده می شود.
- مدلسازی و آزمایش اولیه: پس از قالبگیری، یک مدل مومی یا پلاستیکی ساخته می شود که بیمار می تواند آن را امتحان کند تا اطمینان حاصل شود که اندازه، شکل و رنگ دندانها مناسب هستند.
- ساخت دندان مصنوعی نهایی: پس از تأیید مدل اولیه، دندان مصنوعی نهایی در آزمایشگاه دندانسازی تولید می شود. مواد مورد استفاده معمولاً از جنس اکریلیک، سرامیک یا فلز هستند.
- نصب و تنظیمات نهایی: دندانپزشک پس از قرار دادن دندان مصنوعی در دهان بیمار، تنظیمات لازم را انجام می دهد تا بهترین تطابق و راحتی حاصل شود.
عادت کردن به دندان مصنوعی
بسیاری از بیماران در روزهای اول استفاده از دندان مصنوعی احساس ناراحتی یا تغییر در گفتار و جویدن دارند. معمولاً چند هفته طول می کشد تا عضلات دهان و زبان با آن سازگار شوند. دندانپزشک ممکن است در این مدت تنظیمات بیشتری را برای بهبود تطابق انجام دهد.
نحوه تمیز کردن دندان مصنوعی
- مسواک زدن روزانه: دندان مصنوعی باید با یک مسواک نرم و شوینده مخصوص تمیز شود تا از تجمع پلاک و باکتری جلوگیری شود.
- شستشوی بعد از غذا: بعد از هر وعده غذایی، دندان مصنوعی باید با آب شسته شود تا بقایای غذا از بین برود.
- نگهداری در محلول مخصوص: شبها، دندان مصنوعی را در آب یا محلول مخصوص قرار دهید تا رطوبت آن حفظ شود و از تغییر شکل آن جلوگیری گردد.
عوارض احتمالی استفاده از دندان مصنوعی
- احساس ناراحتی و زخم در روزهای اولیه که معمولاً با تنظیمات مجدد دندانپزشک برطرف می شود.
- تغییر در نحوه صحبت کردن که به مرور زمان بهبود می یابد.
- کاهش حس چشایی در برخی موارد که معمولاً موقتی است.
- شل شدن و جابهجایی دندان مصنوعی که در صورت تغییر در لثهها ممکن است نیاز به تعویض یا تنظیم مجدد داشته باشد.
- عفونت لثه در صورت عدم رعایت بهداشت مناسب دهان.
فاکتورهای تأثیرگذار بر قیمت دندان مصنوعی
- نوع دندان مصنوعی: مدلهای ثابت، ایمپلنتی و انعطافپذیر معمولاً گرانتر از مدلهای سنتی هستند.
- جنس مواد استفادهشده: دندان مصنوعی از مواد مختلفی مانند اکریلیک، سرامیک و فلز ساخته می شود که بر قیمت نهایی تأثیر می گذارد.
- میزان پیچیدگی درمان: در برخی موارد، بیمار نیاز به درمانهای اضافی مانند جراحی لثه یا کاشت ایمپلنت دارد که هزینه را افزایش می دهد.
- موقعیت جغرافیایی و کلینیک انتخابی: هزینه دندان مصنوعی در شهرهای مختلف و کلینیکهای خصوصی یا دولتی متفاوت است.
آیا بیمه هزینه دندان مصنوعی را پوشش می دهد؟
بسیاری از بیمههای درمانی بخشی از هزینه دندان مصنوعی را پوشش می دهند، اما این میزان بسته به نوع بیمه و طرح درمانی متفاوت است. بهتر است قبل از اقدام به درمان، شرایط بیمه خود را بررسی کنید.
جمع بندی
دندان مصنوعی یکی از بهترین راهکارها برای جایگزینی دندانهای از دسترفته است که علاوه بر بهبود عملکرد دهان، به زیبایی صورت نیز کمک می کند. انتخاب نوع مناسب دندان مصنوعی و رعایت مراقبتهای لازم می تواند عمر آن را افزایش دهد و تجربهای راحتتر برای بیمار فراهم کند. اگر به دنبال مشاوره تخصصی درباره دندان مصنوعی هستید، همین حالا با تیم مشاوره دکترلند تماس بگیرید تا بهترین راهکار را برای شما ارائه دهند.